تحلیل کارکرد اسطوره ای‌معدن الدرر شمس‌الدین محمد مرشدی، براساس نظریه ی جوزف کمپبل

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 هیئت علمی گروه زبان و ادبیات فارسی

2 گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه محقق اردبیلی

3 گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه الزهرا

چکیده

بسیاری از مضامین معدن‌الدرر منطبق با مفاهیم اساطیری است و باورهای اساطیری نقش بارزی در شکل‌گیری مطالب این تذکره‌ی عرفانی دارد. این پژوهش به روش تحلیلی- تطبیقی به بررسی تجربه‌ی عرفانی و مراحل سیر و سلوک شیخ حاجی ناصرالدین عمر مرشدی بر مبنای نظریه‌ی جوزف کمپبل پرداخته است. هدف پژوهش حاضر، بررسی میزان سنخیّت مضامین معدن‌الدرر با نظریه‌ی جوزف کمپبل و موارد انطباق عرفان با اسطوره است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که قداست اسطوره‌ای قهرمان معدن‌الدرر، همانند ایزدان و دیرینه‌الگوهاست. مطابق با نظریه‌ی تک‌اسطوره‌ی کمپبل، سفر قهرمان معدن‌الدرر در سه مرحله‌ی: عزیمت، تشرف و بازگشت قابل تبیین است. شیخ مرشدی به عنوای قهرمان جستجوگر برای تحقق فردانیت، سفر انفسی خود را با ندای آهو آغاز، و با گذر از آستان و خروج از زهدان غار، تولدی دوباره را تجربه می‌کند و با گذراندن آیین تشرف و بازگشت، به تجلّی مقدّس دست می‌یابد. در پایان سفر انفسی، قهرمان به مقامی فراتر از تضادها دست می‌یابد و خداوند در همه چیز برای او متجلی می‌شود. شیخ مرشدی در تجربه‌ی عرفانی خود، الگوهای اساطیری را تکرار می‌کند. بسیاری از حکایت‌های معدن‌الدرر با مؤلفه‌های سفر قهرمان کمپبل همخوانی دارد و تنها در برخی از مؤلفه‌ها جابه‌جایی دیده می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analysis of the mythical function of Madan al-Dorar Shamsuddin Mohammad Morshedi, based on the theory of Joseph Campbell

نویسندگان [English]

  • ramin moharrami 1
  • soraya karimi 2
  • mahin panahi 3
1 Director of Persian Language and Literature Department
2 student of persian language and literature, university of Mohaghegh Ardabili
3 student of persian language and literature, university of alzahra
چکیده [English]

Many of the themes of the Madan al-Dorar are consistent with mythological concepts, and mythological beliefs play a significant role in shaping the contents of this mystical memoir. This research has studied the mystical experience and stages of Sheikh Haji Nasser al-Din Omar Morshedi based on the theory of Joseph Campbell through analytical-comparative method. The aim of the present study is to investigate the degree of similarity between the themes of Madan al-Dorar and Joseph Campbell's theory and the cases of mysticism and mysticism. The results of the research show that the sanctity of the myths of the hero of the Madan al-Dorar is the same as the gods and the ancient models. According to Campbell's monotheistic theory, the heroic journey of the miner can be explained in three stages: departure, arrival and return. Sheikh Morshedi, as a hero seeking to achieve individuality, begins his spiritual journey with the call of a deer, and by passing through the threshold and leaving the womb of the cave, he experiences rebirth, and by passing the ritual of coming and going, he achieves a holy manifestation. At the end of the spiritual journey, the hero reaches a position beyond contradictions, and God is manifested to him in everything. Sheikh Morshedi repeats mythological patterns in his mystical experience. Many of the Madan al-Dorar anecdotes are consistent with the components of Campbell's hero's journey, and only appear in some of the components.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Madan al-Dorar
  • Campbell
  • the Hero's Journey
  • Myth