بررسی و تحلیل مهم‌ترین مطلوب‌های بشری در عبهرالعاشقین و شرح شطحیات با توجه به گزاره‌های انتزاعی و انضمامی.

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسنده

گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی و اجنماعی، دانشکاه مازندران، بابلسر، ایران.

چکیده

مطلوب هر آن چیزی است که آدمی خواهان و طالب آن است. شناخت مطلوب‌های بشری به فرد کمک می‌کند تا به جای نزاع بر سر مطلوب‌های اجتماعی فردی و جمعی به دنبال کسب مطلوب‌های اخلاقی و روان‌شناختی باشد تا زندگی معناداری داشته، به مطلوب‌های ذاتی خود از جمله آرامش برسد. این مقاله با روش توصیفی– تحلیلی به بررسی مهم‌ترین مطلوب‌های بشری در دیدگاه روزبهان بقلی با توجه به انتزاعی و انضمامی بودن گزاره‌ها پرداخته است. انتزاع و انضمام گزاره‌ها که همان درجه کلّیّت و جزئیّت آن‌هاست در گفتمان ادبی عرفانی حائز اهمیت است خصوصاً از این نظر که آیا عرفا با کلی‌گویی‌های خود پیروانشان را بلاتکلیف ساخته‌اند یا با انضمامی کردن مطالب بر میزان قطعیت کلام خود افزوده و آن‌ها را در مسیری مشخص رهنمون شده‌اند. روزبهان در عبهرالعاشقین با زبانی استعاری تجربیاتش را تصویرگری کرده و در شرح شطحیات متنی واقع‌گرایانه (رئالیسم) برای تفسیر متونی فراواقع‌گرایانه (سوررئالیسم) ارائه داده و هر دو متن را با انواع روش‌های توصیفی انضمامی ساخته است. وی مجموع مطلوب‌های اجتماعی فردی و جمعی را مطلوب‌های بالغیری می‌داند که باید در خدمت کمال‌جویی و کسب مطلوب‌های اخلاقی مانند عشق‌ورزی قرار گیرند تا انسان را به مطلوب‌های ذاتی و روان‌شناختی مانند آرامش و معنایافتگی رهنمون سازند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analysis of the Most Important Human Desires in the Abhar al-Asheghin and Sharh-Shatahiyat with an abstract or concrete propositions.

نویسنده [English]

  • Zohreh Fahami
Department of Persian Language and Literature, Faculty of Humanities and Social Sciences, Mazandaran University, Babolsar, Iran.
چکیده [English]

Desired is everything that man wants and desires. Recognition of human desires helps the individual to seek moral and psychological desires instead of quarreling over individual and collective social desires in order to have a meaningful life and achieve his or her innate desires, including peace. This article uses a descriptive-analytical method to examine the most important human desires in Roozbehan Baqli's view with respect to the abstraction and concreteness of propositions. The abstraction and concretization of propositions, which are the same degree of their totality and detail, is important in mystical literary discourse, especially in terms of whether mystics have confused their followers with their generalizations or by concretizing the material to increase the certainty of their words and guide them in a specific direction have become. In Sharh-Shatahiyat we see a text of realism to interpret the texts of surrealism. Roozbehan in Abhar al-Asheghin has made his experiences metaphorical with various descriptive methods. The most important moral desire in these texts is lovemaking, which is the primary element of mysticism and in relation to human evolution. The sum of individual, collective, and moral social aspirations are adult aspirations that must be used in the service of lovemaking and perfectionism in order to achieve psychological aspirations.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Human desires
  • abstract
  • Concrete
  • Abhar al-Asheghin
  • Sharh-Shatahiyat